ปลากระเบนนกจุดขาว

ปลากระเบนนกจุดขาว (Aetobatus ocellatus) เป็นปลากึ่งทะเลเปิดที่สง่างาม โดดเด่นด้วยการกระพือครีบคล้ายปีกนก และหลังสีเข้มที่เต็มไปด้วยจุดสีขาว (ocelli)

ปลากระเบนนกต่างจากปลากระเบนที่อาศัยตามพื้นทะเลตรงที่ว่ายน้ำอย่างกระฉับกระเฉง มักพบเห็นร่อนอยู่กลางน้ำบริเวณ Japanese Gardens และชายฝั่งทางใต้ของเกาะนางยวน เพื่อหาหอยและสัตว์จำพวกกุ้งกั้งปูกินเป็นอาหาร

ปลากระเบนชนิดนี้ขี้อายและไวต่อฟองอากาศ การได้พบสักตัวบนเกาะเต่าจึงเป็นไฮไลต์ ซึ่งต้องอาศัยการควบคุมการลอยตัวที่ยอดเยี่ยมและการเข้าหาอย่างสงบ เพื่อจะได้ชมการเคลื่อนไหวอันงดงามของมัน

ทำความรู้จักปลากระเบนนกจุดขาวบนเกาะเต่า

ปลากระเบนนกจุดขาวเป็นสัตว์ที่นักดำน้ำลึกและนักดำน้ำตื้นได้เห็นในทะเลรอบเกาะเต่า

ชนิดที่เราพบรอบเกาะเต่าคือ Aetobatus Ocellatus ซึ่งเรียกกันทั่วไปว่าปลากระเบนนกจุดขาว (Ocellated Eagle Ray)

บางครั้งมีการเรียกมันผิดว่า Spotted Eagle Ray หรือ White Spotted Eagle Ray แต่ชื่อเหล่านี้เป็นของชนิดอื่น ได้แก่ White Spotted Eagle Ray (Aetobatus narinari) แห่งมหาสมุทรแอตแลนติก และ Pacific White Spotted Eagle Ray (Aetobatus laticeps) แห่งมหาสมุทรแปซิฟิกตะวันออกเขตร้อน

จะพบปลากระเบนนกได้ที่ไหนบนเกาะเต่า

นักดำน้ำตื้นและนักดำน้ำฟรีไดฟ์มักพบปลากระเบนนกจุดขาวที่จุดดำน้ำ Japanese Gardens โดยได้เห็นสัตว์อันน่าทึ่งเหล่านี้รอบชายฝั่งทางใต้ของเกาะนางยวน

ยังพบเห็นได้ใกล้แนวปะการังหาดทรายรี ซึ่งผู้ที่ออกไปว่ายน้ำยามเช้ารายงานว่าเคยพบเห็นในช่วงล็อกดาวน์ปี 2020

วิธีจำแนกปลากระเบนนกจุดขาว

ด้านหลังของปลากระเบนนกจุดขาวมีสีเขียวเข้มไปจนถึงเกือบดำ และมีจุดสีขาว มีหางยาวและจะงอยปากแบนที่ดูคล้ายปากเป็ด ส่วนด้านล่างหรือด้านท้องเป็นสีขาว

แผ่นลำตัวของปลากระเบนนกจุดขาวกว้างกว่าความยาวมาก และอาจกว้างได้ถึง 330 ซม. แต่ขนาดเฉลี่ยอยู่ที่ประมาณ 160 ซม. สำหรับตัวเมีย และ 130 ซม. สำหรับตัวผู้ และหนักได้ถึง 230 กก.

มีเหงือกเล็กๆ ห้าช่องอยู่แต่ละข้างของครึ่งหน้าของส่วนท้อง หางมีความยาวตั้งแต่เท่ากับความยาวของแผ่นลำตัวไปจนถึงยาวกว่า 3 เท่า และปลากระเบนนกจุดขาวมีเงี่ยงพิษ 2-6 อันอยู่หลังครีบหลัง

ลักษณะพฤติกรรมของปลากระเบนนกจุดขาว

• ปลากระเบนนกใช้จะงอยปากขุดทรายเพื่อหาอาหาร และเมื่อพบแล้วจะใช้ขากรรไกรอันแข็งแรงและฟันรูปบั้งขบเปลือกแข็งให้แตกและบดเหยื่อที่ชอบ ซึ่งได้แก่ หอยฝาเดียว หอย สัตว์จำพวกกุ้งกั้งปู หนอน หมึกสาย และปลา
• ปลากระเบนนกจุดขาวเป็นปลากึ่งทะเลเปิด พบได้ตั้งแต่ความลึก 60 เมตรขึ้นมาจนถึงผิวน้ำ ส่วนใหญ่อยู่ในน่านน้ำชายฝั่งและใกล้แนวปะการัง
• คุณมักจะเห็นพวกมันเป็นคู่ แต่ก็รวมกลุ่มกันด้วย และบางครั้งก็พบอยู่ตัวเดียว
• ปลากระเบนนกจุดขาวเป็นสัตว์ที่ออกลูกเป็นไข่แต่ฟักในตัว ซึ่งหมายความว่าไข่จะฟักภายในร่างกายของตัวเมีย ในช่วงแรกตัวอ่อนจะกินอาหารจากถุงไข่แดง และต่อมาจะได้รับสารอาหารเพิ่มเติมจากแม่ผ่านการดูดซึมทางอ้อมจากของเหลวในมดลูกที่อุดมด้วยสารอาหาร
• ระยะตั้งท้องนาน 12 เดือน และให้กำเนิดลูกเพียง 1-4 ตัว ซึ่งมีความกว้างประมาณ 33-36 ซม. เมื่อแรกเกิด โดยลูกแรกเกิดมีหน้าตาเหมือนพ่อแม่ทุกอย่าง เพียงแต่ตัวเล็กกว่ามาก
• ปลาชนิดนี้เข้าสู่วัยเจริญพันธุ์เมื่ออายุระหว่าง 4 ถึง 6 ปี และมีอายุได้ถึง 25 ปี

ข้อเท็จจริงน่าสนใจเกี่ยวกับปลากระเบนนกจุดขาว

เมื่อไม่นานมานี้ ปลากระเบนนกจุดขาวได้รับการอธิบายลักษณะใหม่ให้เป็นสัตว์ทะเลชนิดที่แยกออกจาก White Spotted Eagle Ray แห่งแอตแลนติก (A.narinari) และ White Spotted Eagle Ray แห่งแปซิฟิก (Aetobatus laticeps) ซึ่งพบในแปซิฟิกตะวันออกเขตร้อน

ประชากรที่อาศัยอยู่ในอินโด-แปซิฟิกตะวันตกนี้คือ Aetobatus Ocellatus หรือที่รู้จักในชื่อ ปลากระเบนนกจุดขาว และการแยกชนิดเมื่อไม่นานมานี้เกิดขึ้นระหว่างปลากระเบนที่แตกต่างกันเล็กน้อยในด้านพันธุกรรมและสัณฐานวิทยา

ฉลามเป็นผู้ล่าหลักของปลากระเบนนก และยังมีรายงานว่าฉลามติดตามปลากระเบนนกลายจุดในช่วงฤดูออกลูกเพื่อกินลูกแรกเกิด

ชนิดพันธุ์ใกล้สูญพันธุ์

IUCN จัดให้ปลากระเบนนกจุดขาวอยู่ในสถานะใกล้สูญพันธุ์ การประเมินครั้งก่อนในปี 2006 ซึ่งดำเนินการก่อนที่ปลากระเบนนี้จะถูกแยกออกเป็นสามชนิด ได้จัดให้ปลากระเบนนกอยู่ในสถานะใกล้ถูกคุกคาม

สถานะการอนุรักษ์ของ White Spotted Eagle Ray แห่งแปซิฟิกยังไม่ได้รับการประเมิน

การทำประมงเกินขนาดที่ไม่มีการควบคุมและการติดอวนโดยไม่ตั้งใจเป็นภัยคุกคามหลัก แต่มลพิษและการค้าสัตว์น้ำสวยงามก็เป็นภัยคุกคามเช่นกัน ประกอบกับอัตราการสืบพันธุ์ที่ต่ำของปลากระเบนนกและความหายากตามธรรมชาติของมัน